Besturen

“Besturen”, dat klinkt best moeilijk. En dat is het soms ook! Als bestuurder van een vrijwilligersorganisatie heb je veel verantwoordelijkheid. En dit alles naast je andere werk, sport of hobby’s.

Je zorgt ervoor dat de organisatie goed draait
Je houdt de geldzaken op orde
Je denkt na over de toekomst
Je zorgt ervoor dat de sfeer in de organisatie goed is

Op deze pagina lees je wat precies de taken van een bestuur zijn en vind je tips en tools waarmee je aan de slag kunt om nog krachtiger te besturen.

Je hoeft het niet alleen te doen
Je staat er sowieso niet alleen voor! Bij MOOIWERK kun je gratis advies krijgen, als jouw organisatie (bijna) volledig op vrijwilligers draait. Zo kun jij je werk als bestuurder goed blijven doen! Verderop vertellen we je daar meer over.

Bij besturen komen vaak lastige woorden kijken: missie, visie, integriteit, delegeren, enz. Om je daarbij te helpen hebben we deze verklarende woordenlijst gemaakt: verklarende woordenlijst voor bestuurders.

Wat is een bestuur?

Elk bestuur heeft vier hoofdverantwoordelijkheden:

Beleid maken: opstellen van visie, missie, procedures, jaarplannen, begroting.
Verantwoording afleggen: aan belanghebbende partijen (bv de gemeente) over behaalde resultaten en toekomstplannen.
Toezicht houden: op het goed functioneren van de organisatie.
Vertegenwoordigen: optreden als eerste aanspreekpunt voor externe partijen en als belangenbehartiger voor medewerkers en leden van de doelgroep.

Deze taken kunnen deels worden gedelegeerd, bijvoorbeeld bij een commissie, maar de eindverantwoordelijkheid blijft altijd bij het bestuur.

Een bestuur bestaat traditioneel uit 3 rollen:

Voorzitter: leidt vergaderingen en bewaakt dat afspraken worden uitgevoerd.
Secretaris: maakt notulen en houdt de post, e-mail en administratie bij.
Penningmeester: beheert het geld en maakt de financiële overzichten.

Deze rollen hoeven niet altijd door precies drie mensen gedaan te worden. Soms heeft één persoon meerdere rollen, of zijn de rollen verdeeld over meer dan drie mensen.

Kijk voor meer informatie op:

Bestuurder van een stichting, dit zijn de regels en taken | KVK
Bestuurder van een vereniging: ontdek de regels en taken | KVK
Of onze adviespagina: wet en regelgeving

Wat doet een bestuur?

Een goed bestuur heeft de volgende zaken op orde:

Organisatiestructuur: duidelijke verdeling van de taken en verantwoordelijkheden. Scheiding tussen beleid, coördinatie en uitvoering.
Financiën: gezonde en transparante geldstroom
Communicatie: op welke manier, wanneer, met wie en door wie?
Risicobeheer: aansprakelijkheid, procedures om problemen op te lossen, klachtenregeling.
Medewerkers en vrijwilligers: beleid op gebied van werving en selectie, begeleiding, training, (sociale) veiligheid

Om een organisatie draaiende te houden, moet er uiteraard meer gebeuren dan alleen besturen. Bijvoorbeeld in het dagelijks management of de coördinatie. Vrijwilligers moeten worden aangestuurd. Activiteiten moeten worden ingepland. En in de uitvoering: er zijn mensen nodig voor de opbouw, achter de bar, in de begeleiding, noem maar op.

Veel vrijwillige bestuurders doen zowel beleidstaken als coördinerende taken en vaak staan ze ook nog in de uitvoering. Klinkt bekend? Dat is niet zo gek: zeker in een kleine (vrijwilligers-)organisatie is dat heel normaal.

Maar het komt vaak voor dat de coördinatie of uitvoering zo veel vraagt van het bestuur, dat er weinig tijd meer over is voor beleid of lange termijn denken. In dat geval kan het goed zijn om de organisatie weer eens onder de loep te nemen.

Meer weten over de taken van een bestuur? Lees het handboek ‘Nog beter besturen’ van Movisie.

Krachtig besturen

Volgens Frank Hoes (trainer en adviseur) zijn er zeven bouwstenen voor een krachtig bestuur:

Lerend – Een goed bestuur blijft zich ontwikkelen en staat open voor het maken en leren van fouten.
Gespecialiseerd – Het bestuur heeft leden met specifieke taken en bestaat uit mensen met verschillende achtergronden op sociaal, cultureel en persoonlijk vlak.
Beleid – Een effectief bestuur werkt vanuit een duidelijke visie, richt zich op de hoofdlijnen en vertrouwt op vrijwilligers voor de uitvoering.
Besluitvaardig – Goede besluiten zorgen voor duidelijke doelen en richtlijnen.
Doe-kracht – Een krachtig bestuur zet plannen om in actie en zorgt ervoor dat zaken worden gerealiseerd.
Rentmeester – Het bestuur denkt na over de toekomst en zorgt ervoor dat de organisatie sterk blijft voor volgende generaties.
Evaluatie – Regelmatige feedback en evaluatie helpen om continu te verbeteren en verder te groeien.

Klinkt als een hoop verantwoordelijkheden? Gelukkig hoef je dit alles niet zelf te kunnen of te doen.

Richt je als bestuurder vooral op de punten waar jij zelf goed in bent en energie van krijgt. Dan heb je er het meeste plezier in.
Werk verder zo veel mogelijk samen met mensen die je vaardigheden aanvullen. Als je moeite hebt met die te vinden, kun je MOOIWERK om hulp vragen.
Lukt het niet (helemaal)? Maak je daar ook weer niet te druk over. Perfecte besturen zijn zeldzaam. 😊

Meer weten over krachtig besturen? Lees het e-book van Frank Hoes: Krachtig Besturen.

Krachtmeting

Wil jij weten waar jouw organisatie staat op het gebied van bestuur, vrijwilligersbeleid, randvoorwaarden en veranderkracht? Doe de MOOIWERK Krachtmeting.

Je kunt deze Krachtmeting zelf invullen als bestuurder, maar het is ook heel interessant om deze te laten invullen door je vrijwilligers!

Wil je over de resultaten in gesprek? Neem dan contact op met een van onze adviseurs: advies@mooiwerkbreda.nl (of link naar contactformulier)

Zo helpt MOOIWERK jou!

Ons team staat voor je klaar om je te helpen. In de meeste gevallen zijn onze diensten gratis. Kijk bij de veelgestelde vragen of dat voor jouw organisatie ook zo is. (⚽ Ben je bestuurder van een sportvereniging? Dan kun je terecht bij onze collega’s van Breda Actief!)

Als bestuurder kun je bij ons terecht voor (o.a.):

Adviesgesprekken: we beginnen altijd met een vrijblijvend gesprek. Daarin bespreken we samen jouw hulpvragen, bijvoorbeeld over missie/visie, vrijwilligersbeleid of financiën. Wil je meer begeleiding? Een adviestraject op maat is ook mogelijk! De duur en inhoud van het traject stemmen we samen af.
Adviespagina’s: Op onze adviespagina’s vind je héél veel informatie en tools, bijvoorbeeld over wet en regelgeving, verzekeringen of financiën.
Organiseren van workshops/cursussen: bekijk hier ons overzicht van geplande cursussen. Het is ook mogelijk om een cursus op maat te organiseren! Stuur een mailtje naar workshops@mooiwerkbreda.nl en wij kijken met je mee naar de mogelijkheden. Mede mogelijk gemaakt door ons geweldige team van vrijwillige cursusdocenten!
Online leren: we hebben 1000+ e-learnings en luisterboeken voor vrijwilligers en bestuurders. Een overzicht van de meest interessante voor bestuurders: overzicht e-learnings bestuurders. Kijk hier voor meer informatie over online leren.  
Verbinden: Samen weet je meer! De uitdagingen waar jij voor staat, spelen ook bij andere organisaties. MOOIWERK kan je in contact brengen met partners en organiseert regelmatig groepsgesprekken rondom een bepaald thema of doelgroepen.
Netwerkpartners: Als wij je niet kunnen helpen, gaan we op zoek in ons netwerk naar iemand die dat wel kan. We hebben partners voor vragen over wetgeving, verzekeringen of financiën. We zijn maatschappelijk partner van Betrokken Ondernemers Breda.
Nieuwsbrief: schrijf je in voor onze nieuwsbrief voor organisaties en ontvang maandelijks tips, nieuws en uitnodigingen voor onze activiteiten!

Klinkt goed? Laat ons weten wat we voor je kunnen doen. We komen graag een keer kennismaken, in ruil voor een kop koffie (of thee). Uiteraard ben je ook welkom bij ons op kantoor!

Snel naar